ΥΠ.ΠΡΟ.ΠΟ
Πολυμέσα
Ομιλία στην Ημερίδα με θέμα "Συμβολή των τελευταίων εξελίξεων στην προοπτική επίλυσης του Κυπριακού"
 
 
Ομιλία Χρήστου Παπουτσή, υπεύθυνου του Τομέα Εξωτερικής Πολιτικής, Ασφάλειας και Άμυνας του Πολιτικού Συμβουλίου του ΠΑΣΟΚ, στην Ημερίδα με θέμα "Συμβολή των τελευταίων εξελίξεων στην προοπτική επίλυσης του Κυπριακού"

28/5/2006


Ο Ανδρέας Παπανδρέου έλεγε ότι για εμάς η Κύπρος είναι ιερή υπόθεση. Οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ ποτέ δεν άφησαν καμιά ευκαιρία να πάει χαμένη, χωρίς να αναδείξουν την πραγματική διάσταση του κυπριακού προβλήματος.
Με διαρκή ενεργό παρουσία και πρωτοβουλίες ανοίξαμε το δρόμο για την ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Και είμαστε περήφανοι για το αποτέλεσμα των προσπαθειών μας.
Και σήμερα το Κυπριακό αποτελεί υψηλή προτεραιότητα στην πολιτική του ΠΑΣΟΚ, τόσο στην εθνική όσο και στην ευρωπαϊκή μας στρατηγική.

Εκείνο που έχει σημασία και λειτουργεί υπέρ του εθνικού συμφέροντος είναι η διαχείριση του παρόντος και του μέλλοντος της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Είναι λανθασμένη η πρακτική όσων επιμένουν να διαχειρίζονται το «ναι» ή το «όχι» στο σχέδιο Ανάν, αγνοώντας τις νέες συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί και αδυνατώντας να κατανοήσουν το μέλλον που έρχεται.

Αναφορικά με το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος δεν έχει νόημα να επανερχόμαστε σε μια συζήτηση που έχει εξαντληθεί στο χρόνο που έγινε σε διαφορετική συγκυρία για την Κύπρο, την Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Κι ας μην ξεχνάμε ότι οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ ταυτίστηκαν με την ευρωπαϊκή πορεία της Κύπρου και τη διαρκή και ειλικρινή υποστήριξη του κυπριακού αγώνα. Όπως, επίσης, ότι εξ αρχής και πολύ πριν από το δημοψήφισμα, είχαμε διακηρύξει τον απόλυτο σεβασμό στο αποτέλεσμα της ετυμηγορίας του λαού.

Το Σχέδιο Ανάν ήταν σχέδιο πριν από την ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Τώρα, χρειάζεται μια νέα προσέγγιση, απόλυτα συμβατή στο κοινοτικό κεκτημένο.
Το Κυπριακό σήμερα έχει εισέλθει σε νέα φάση, υπό την έννοια ότι έχουμε νέες συνθήκες τις οποίες οφείλουμε να μην αγνοούμε. Όπως οφείλουμε να σεβόμαστε την ευρωπαϊκή νομιμότητα, που αποτελεί πλέον μια ισχυρή συνιστώσα για την επίλυση του Κυπριακού.
Η ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση δημιουργεί, εκ των πραγμάτων, ένα νέο πεδίο πρωτοβουλιών και κινήσεων για τη λύση και την επανένωση του νησιού.

Ωστόσο, θέλω να τονίσω ότι είναι εξαιρετικά επιπόλαιη η προσέγγιση ότι το πρόβλημα είναι η θεσμική αναπροσαρμογή των σχέσεων μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων.
Είναι ανάγκη να επανατοποθετηθεί το Κυπριακό στην πραγματική του βάση.
Το Κυπριακό είναι θέμα εισβολής και παράνομης τουρκικής στρατιωτικής κατοχής του βορείου τμήματος της Κυπριακής Δημοκρατίας, κράτους-μέλους του ΟΗΕ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Γι αυτό, επαναλαμβάνω, έχουν εξαιρετική σημασία η πολιτική βούληση και η σαφήνεια, όσον αφορά στο πλαίσιο αναζήτησης της λύσης.

Η Κυπριακή Δημοκρατία είναι μέλος της Ευρωπαϊκή Ένωσης και το κοινοτικό κεκτημένο βρίσκεται σε αναστολή εφαρμογής στο βόρειο τμήμα της, εξαιτίας της συνεχιζόμενης παράνομης τουρκικής στρατιωτικής κατοχής.
Μετά τη συνάντηση του Παρισιού, του Προέδρου Τ. Παπαδόπουλου και του Κ. Ανάν φαίνεται ότι υπάρχει κάποια κίνηση προς μια διερευνητική διαδικασία διαπραγμάτευσης, η οποία, όμως, θα πρέπει να είναι προσυμφωνημένη χωρίς επιδιαιτησία, χρονοδιαγράμματα και σχετικές πιέσεις.

Η ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αλλάξει τα δεδομένα και σ' αυτό το επίπεδο.
Έχει δημιουργήσει νέες δυνατότητες αλλά και νέες θεσμικές υποχρεώσεις, μεταξύ των οποίων η διαρκής προσπάθεια και η πρωτοβουλία για την εξεύρεση νέων εναλλακτικών πεδίων προώθησης και εφαρμογής της ευρωπαϊκής νομιμότητας και του κοινοτικού κεκτημένου στο σύνολο της Κυπριακής Δημοκρατίας και για όλους τους πολίτες, Ελληνοκυπρίους και Τουρκοκυπρίους.

Γι αυτό έχουν ιδιαίτερη σημασία πρωτοβουλίες της κυπριακής κυβέρνησης, όπως εκείνη για τη χρηματοδότηση των Τουρκοκυπρίων που υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο Υπουργών και η άλλη πρωτοβουλία για την από κοινού αξιοποίηση του λιμανιού της Αμμοχώστου και την επιστροφή της περιφραγμένης πόλης στους νόμιμους κατοίκους, ως προϋπόθεση για την ανάπτυξη των εμπορικών δραστηριοτήτων στα κατεχόμενα.

Είναι μεγάλο λάθος να αναδεικνύουμε τις διαφορές, εμφανίζοντας διαρκώς ότι υπάρχει ένα μεγάλο χάσμα. Αυτή η τακτική βοηθά μόνον εκείνους που επιθυμούν τη διαιώνιση της διχοτόμησης. Πιστεύω, ειλικρινά, στην αξία του διαλόγου, της συνεχούς προσπάθειας για τη διαμόρφωση σταθερών διαύλων επικοινωνίας, εμπιστοσύνης και συνεργασίας. Η ακινησία στο θέμα της επίλυσης θα φέρει με μαθηματική ακρίβεια την κυπριακή κυβέρνηση σε δυσχερή θέση στα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα. Και θα βρίσκει έδαφος η επιχειρηματολογία περί απομόνωσης των Τουρκοκυπρίων. Γι αυτό έχει εξαιρετική σημασία η συνέχεια των προσπαθειών για μια δίκαιη και βιώσιμη λύση του Κυπριακού στη βάση της δικοινοτικής και διζωνικής ομοσπονδίας. Μια λύση που θα εγγυάται το κοινό, ειρηνικό, ασφαλές και ελπιδοφόρο μέλλον Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων.

Γι αυτό επιμένω, εκείνο που χρειάζεται είναι η ισχυρή πολιτική βούληση για την επίλυση του Κυπριακού, για την επανένωση. Ισχυρή πολιτική βούληση, για την κοινή ευρωπαϊκή πορεία όλων των πολιτών της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Αναφορικά με το θέμα των επιτροπών, όσο τεχνική κι αν είναι η προσέγγισή τους, δεν παύει να έχει την πολιτική της αξία και να αναπτύσσει τη δική της δυναμική. Εκείνο που πρέπει να είναι σαφές από την αρχή είναι το πλαίσιο και να μην επιδέχεται παρερμηνείες. Η λύση του Κυπριακού πρέπει να αναζητηθεί στο πλαίσιο του ΟΗΕ, με βάση τις Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Κι έχει ιδιαίτερη σημασία να επιδιωχθεί η εμπλοκή εκ του σύνεγγυς της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, έτσι ώστε να εγγυάται σε κάθε φάση των συζητήσεων ότι οι προσεγγίσεις θα είναι συμβατές με το κοινοτικό κεκτημένο και στη συνέχεια να αναλάβει την εποπτεία της εφαρμογής του.

Στο μεταξύ, η ενταξιακή πορεία της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι μια επιλογή στρατηγικού χαρακτήρα και εξαιρετικής σημασίας για την Ευρώπη. Φυσικά, θα χρειαστούν μεγάλες προσπάθειες και μεγάλες αλλαγές και μεταρρυθμίσεις, τόσο στην Τουρκία όσο και στην ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σήμερα η ευρωπαϊκή έννομη τάξη, το κοινοτικό κεκτημένο αποτελεί σταθερό πλαίσιο για όλους. Κι έχουμε υποχρέωση να επιμένουμε στην εφαρμογή χωρίς παρέκκλιση.

Η Τουρκία, ήδη, επιχειρεί να ερμηνεύσει την κοινοτική έννομη τάξη με τους δικούς της κανόνες. Κι αυτό δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό. Οι κανόνες είναι οι ίδιοι και η μέθοδος εφαρμογής ενιαία για όλα τα κράτη-μέλη, τις υποψήφιες προς ένταξη χώρες και κάθε άλλο κράτος που έχει συμφωνία σύνδεσης με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Τουρκία επιχειρεί να ξεκινήσει τις διαπραγματεύσεις της ενταξιακής της πορείας στην Ευρωπαϊκή Ένωση διατηρώντας στο ακέραιο την αμφισβήτηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας, διατηρώντας τις δυνάμεις στρατιωτικής κατοχής στην Κύπρο, αρνούμενη να επιτρέψει τη λειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης. Και το κυριότερο, καθυστερεί να ενσωματώσει την εθνική της νομοθεσία μέσα από τη Μεγάλη Τουρκική Εθνοσυνέλευση στην επέκταση του Πρωτοκόλλου της Τελωνειακής Ένωσης με τα 10 νέα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμπεριλαμβανομένης της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Γι' αυτούς τους λόγους, εμείς στην Ελλάδα ασκούμε κριτική στην κυβέρνηση Καραμανλή.

Διαφωνούμε με την εγκατάλειψη του Ελσίνκι, με την επιλογή της «μη διαπραγμάτευσης» στη Λουκέρνη για το Κυπριακό, με την αδράνεια και την έλλειψη πρωτοβουλιών προς τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα.

Η κυβέρνηση του κ. Καραμανλή πρέπει να ζητήσει από το Συμβούλιο Υπουργών της Ένωσης και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να υπενθυμίσουν και να αποσαφηνίσουν προς την Τουρκία τις υποχρεώσεις της και τις προϋποθέσεις για μια επιτυχή πορεία ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Και μάλιστα το ταχύτερο δυνατό, προτού οι εξελίξεις οδηγηθούν εκ των πραγμάτων σε νέα αδιέξοδα.
Να υπενθυμίσει προς κάθε κατεύθυνση ότι η Τουρκία έχει την υποχρέωση να σέβεται τις Συνθήκες, τις αρχές, τις αξίες και τους στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται η ισχυρή δέσμευση για σχέσεις καλής γειτονίας. Στις οποίες, προφανώς, δεν συμπεριλαμβάνονται οι συνεχιζόμενες αμφισβητήσεις των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδος, οι απειλές πολέμου και οι παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου, η διατήρηση στρατευμάτων κατοχής στην Κύπρο.

Ο κ. Ερντογάν και η τουρκική κυβέρνηση, επιμένοντας σε αυτήν την πολιτική, αναλαμβάνουν πλήρως την ευθύνη για τα όποια προβλήματα δημιουργηθούν στο Συμβούλιο Υπουργών κατά τη συζήτηση όσον αφορά στην έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων.

Η αδράνεια και η ατολμία της κυβέρνησης Καραμανλή, η απουσία ενεργούς διπλωματίας στα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα με θέσεις και επιχειρήματα που βασίζονται στο κοινοτικό κεκτημένο, εγκυμονεί τον κίνδυνο να εγκλωβιστεί η θέση της χώρας στις επιδιώξεις εκείνων που δεν επιθυμούν την ένταξη της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η ελληνική κυβέρνηση πρέπει να αναλάβει πρωτοβουλίες προς κάθε κατεύθυνση, καθιστώντας σαφές ότι η Ελλάδα υποστηρίζει την ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας, επενδύει στην ειρήνη, την ασφάλεια, τη μείωση των εξοπλιστικών δαπανών, στο κοινό ευρωπαϊκό μέλλον φιλίας και συνεργασίας των δύο λαών.
Χωρίς καμία αμφιβολία, εάν σταθεί κάποιος με ψυχραιμία, πολιτικό ρεαλισμό, ενόραση για το μέλλον και αναλύσει τις σχέσεις των δύο κρατών, Ελλάδας και Τουρκίας με καθαρούς όρους γεωστρατηγικής και γεωοικονομίας, το συμπέρασμα θα βγει αβίαστα.
Είναι πολύ περισσότερα τα κοινά συμφέροντα που μπορούν να μας ενώνουν από αυτά που μας χωρίζουν.

Εμείς στο ΠΑΣΟΚ, έχουμε υψηλό το αίσθημα ευθύνης και το ηθικό χρέος.
Και με αυτό το αίσθημα επιμένουμε στην εθνική μας στρατηγική για την Ελλάδα, τον ελληνισμό, για την Κύπρο, για την ειρήνη, την ασφάλεια και τη συνεργασία των λαών.

 

 

 
Ημ. Έκδοσης:28/05/2006 Share Εκτύπωση Download Αρχείου
| | |